Cách nuôi dưỡng chính khí giúp cơ thể khỏe mạnh trong mùa đông

15/01/2026 09:23 Sáng

(Tieudung.vn) – Chính khí được hiểu tương đương với hệ miễn dịch và khả năng tự điều tiết của cơ thể để thích ứng với môi trường. Để nuôi dưỡng chính khí (sức đề kháng tự nhiên của cơ thể) nhằm phòng bệnh hiệu quả, bạn nên áp dụng các biện pháp sau.

Nuôi dưỡng qua chế độ ăn uống 

Chính khí được sinh ra hằng ngày từ ăn uống thông qua hoạt động của tỳ vị. Vì vậy, cần ăn ấm, ăn chín, ăn điều độ. Thức ăn quá lạnh, nhiều đá, đồ sống hoặc ăn uống thất thường làm tỳ vị suy yếu, khiến chính khí giảm dần.

Nên ưu tiên cơm, cháo, súp nấu chín kỹ; canh rau củ như bí đỏ, cà rốt, khoai lang; thịt nạc, cá, trứng chế biến đơn giản. Người hay bị cúm, viêm họng có thể dùng cháo gạo tẻ nấu gừng tươi hoặc hành trắng.

Cách nuôi dưỡng chính khí giúp cơ thể khỏe mạnh trong mùa đông

Ảnh minh họa. (Nguồn ảnh: Internet)

Giữ ấm đúng cách 

Gió lạnh và lạnh ẩm dễ làm tổn thương chính khí, đặc biệt là phế khí. Các vị trí cần giữ ấm gồm cổ – gáy, ngực và bàn chân. Thói quen ra ngoài sáng sớm khi cổ, ngực hở dễ gây viêm họng, ho kéo dài. Mùa lạnh nên uống nước ấm thường xuyên để làm ấm tỳ vị và bảo vệ đường hô hấp.

Hít thở và vận động nhẹ

Mỗi ngày nên dành 5–10 phút hít thở sâu, chậm để hỗ trợ nuôi dưỡng phế khí. Ngoài ra, đi bộ, xoa bóp, kéo giãn cơ thể buổi sáng giúp khí huyết lưu thông, chính khí được phân bố đều.

Ngủ đủ và đúng giờ

Chính khí được phục hồi mạnh nhất khi cơ thể nghỉ ngơi, đặc biệt vào ban đêm. Thức khuya kéo dài khiến chính khí hao tổn dù ăn uống đầy đủ. Nên ngủ trước 23 giờ, ngủ đủ 7–8 giờ mỗi đêm và hạn chế sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ.

Dưỡng thận 

Thận là gốc của tiên thiên, liên quan đến sức đề kháng lâu dài. Dưỡng thận bắt đầu từ sinh hoạt: ngủ đủ giấc, tránh thức khuya, giữ ấm vùng thắt lưng, bàn chân, tránh lao lực kéo dài…

Một số phù hợp gồm cháo đậu đen, mè đen; canh xương hầm củ sen; nước ấm nấu kỷ tử, táo đỏ.

Giữ tinh thần ổn định

Tinh thần ảnh hưởng trực tiếp đến khí. Lo âu, căng thẳng kéo dài làm khí uất trệ, khiến chính khí suy yếu, vì vậy cần: giữ tâm lý thư thái, tránh suy nghĩ quá mức, dành thời gian nghỉ ngơi tinh thần mỗi ngày…

Chỉ cần mỗi ngày vài phút tĩnh tâm, hít thở chậm hoặc làm việc mình yêu thích, cơ thể đã có điều kiện phục hồi chính khí tốt hơn.

Nâng cao chính khí cần chú ý những gì?

– Khử tà để phù chính, vận dụng mọi biện pháp để trừ tà, nhất là khi tà khí thịnh, chính khí hư. Hay nói cách khác là lấy “công” làm “bổ”, công bổ kiêm trị.

– Chú ý yếu tố môi trường vì con người sống trong môi trường tự nhiên, chịu ảnh hưởng của khí trong trời đất, khí hậu của bốn mùa. Sự vận động của âm – dương trong giới tự nhiên với sinh lý và bệnh lý của con người có mối quan hệ mật thiết.. Vì vậy khi phù chính phải xem xét đến yếu tố âm – dương của trời đất, thay đổi của hoàn cảnh tự nhiên một cách hợp lý.

– Tu dưỡng đạo đức cũng làm tăng chính khí. Cổ nhân có câu “nhất chính áp bách tà”, không chỉ áp dụng trong mối quan hệ giữa người với người, mà còn rất được coi trọng trong việc giữ gìn sức khỏe. Việc nâng cao chính khí không thể không gắn liền với việc tu dưỡng đạo đức và giữ gìn lối sống sinh hoạt lành mạnh.

Ngày nay nhiều người không chú trọng gìn giữ phẩm cách, buông thả cầu lạc, vì lợi ích cá nhân mà không từ thủ đoạn, tự mình hủy hoại chính khí của bản thân, khiến tà khí dễ dàng xâm nhập mà phát sinh thành bệnh. Do vậy, theo quan điểm của y học cổ truyền, việc phù chính khứ tà không thể tách rời với việc tu dưỡng đạo đức và tâm tính.

Theo Tieudung.vn

Cùng chuyên mục

Tác dụng khi tiêu thụ thực phẩm nhiều lysine

13/10/2021 02:51 Chiều

Lysine giúp điều trị và ngăn ngừa các vết loét, ngăn ngừa căng thẳng, ngăn ngừa bệnh tim và đột quỵ...

Người bị bệnh sốt rét nên ăn gì?

29/04/2022 07:59 Chiều

Chế độ ăn uống cho người bệnh sốt rét cần đảm bảo đủ chất dinh dưỡng, tập trung tăng cường hệ thống miễn dịch và không gây hại cho các cơ quan khác như thận, gan hay hệ tiêu hóa. Vậy nên người bệnh nên ăn theo chế độ dưới đây để mau khỏi bệnh.

Cải thảo có thể ức chế tế bào ung thư

30/05/2024 06:49 Chiều

Đây là loại rau vừa ngon, vừa giàu dinh dưỡng, ăn nhiều vào mùa đông giúp cơ thể hưởng lợi đủ đường.

Đối tác